Toespraak burgemeester Dodenherdenking 2022

Op deze pagina staat de volledige toespraak van burgemeester Delhez tijdens de Dodenherdenking op 4 mei 2022. 

Burgemeester Marcel Delhez:

Oorlog iets uit het verleden?

Dat dachten we eigenlijk wel. Het leek niet meer iets wat ons zou kunnen overkomen. Altijd ver weg. Niet bij ons of bij ons in de buurt. Wij zijn toch veilig in Europa? Op 4 mei herinnerden we jaarlijks, maar toch niet met het idee dat ons veilige bestaan bedreigd zou kunnen worden?
Hoe anders is sinds kort de werkelijkheid. De wereld is veranderd. Wéér blijkt dat vrijheid en vrede niet vanzelfsprekend zijn. We weten het, we zeggen het, en nu ervaren we het ook.

De Russische invasie in Oekraïne heeft ons op harde wijze wakker geschud en ons duidelijk gemaakt dat oorlog in Europa niet alleen iets is uit het verleden. Beperking van onze vrijheid kan ook ons overkomen. Corona en de maatregelen tegen corona zorgden bij veel landgenoten al voor een gevoel van onvrijheid. En we zagen wat dat gevoel kon doen bij mensen en we zagen ook de tweedeling die daardoor ontstond in de maatschappij.

Mensen die de oorlog niet hebben meegemaakt -toch de meesten van ons- krijgen door de invasie in Oekraïne ook steeds meer mee wat het betekent om je niet meer veilig te voelen en geen veilige omgeving meer te hebben. Om te moeten vluchten. Weg uit je vertrouwde omgeving, weg zelfs uit je land.
We leven mee met de inwoners van Oekraïne. Met de onschuldige burgers die slachtoffer zijn van een wrede oorlog. We zien de beelden van de gebeurtenissen bijna live op tv. Beelden die ons doen terugdenken aan de bombardementen in de meidagen van 1940 in Rotterdam. Vorige maand was er in de Schalm een uitgestelde, voorstelling van ‘Meer Vreugde Kern’ over Anne Frank. En dat dat nog steeds actueel is blijkt wel weer. Heel veel kinderen uit Veldhoven en directe omgeving hebben de voorstelling bijgewoond. Verschillenden werden na de voorstelling geïnterviewd en ze waren danig onder indruk zo kregen we zien in de weekendvoorstelling.
Samen met de beelden van het bombardement op Rotterdam dacht ik: Zoek de verschillen. Dat komt binnen. Bij de kinderen, bij mij…
Onze gedachten zijn vanavond dan ook zeker ook bij de getroffen Oekraïense gemeenschap. We helpen en ondersteunen hen ruimhartig waar we kunnen.

Oorlog in Europa, op slechts 2000 km afstand, geeft niet alleen onze herdenking hier vandaag een intensere lading, maar ook ons verlangen naar vrijheid. En de angst om die te verliezen.
Meer dan ooit is stilstaan bij onze eigen vrijheid, onlosmakelijk verbonden met het denken aan daar waar geen vrijheid is.

Vandaag herdenken wij de Nederlandse slachtoffers - burgers en militairen – van de Tweede Wereldoorlog en van oorlogssituaties en  VN-vredesmissies daarna. Dit jaar weer samen bij ons eigen Klokmonument en niet meer op afstand in de ‘bubbel’ thuis. Het is fijn om weer samen stil te zijn, samen te herdenken en herinneren.

Veldhoven heeft ook haar oorlogsverleden en deze verhalen willen we vertellen en levend houden voor onze kinderen en kleinkinderen. Onze opa’s en oma’s zijn er straks niet meer om dit te vertellen. Daarom is herdenken zo belangrijk, het mag niet vergeten worden.
Daarom noem ik:

  • Janus Hagelaars. Een Oerlese commando, drager van het Kruis van Verdienste en het Verzetsherdenkingskruis. Hij sneuvelde in de nadagen van Wereldoorlog II bij een confrontatie met Duitse troepen in Geffen.
  • Piet van de Linden en Frits Verhagen. Slachtoffers vér weg in Nederlands-Indië, waar zij ook zijn begraven.
  • Frans Bekers. Hij kwam op 28 oktober 1944 in een mijnenveld, tijdens een opdracht om burgers voor datzelfde mijnenveld te waarschuwen.
  • De negentien slachtoffers van het bombardement op Zeelst op 17 september 1944. Zij worden jaarlijks herdacht op 17 september bij het monument ‘Donderslag bij heldere hemel’ dat op het Meiveld staat.

Eenmaal per jaar slaat deze klok voor hen, die voor onze vrijheid vielen.

Ik wil nog een keer terugkomen op het niet vanzelfsprekend zijn van vrijheid. Vrijheid vraagt inzet. We moeten er aan werken en dat begint in onze eigen omgeving. Laten wij ons, hier in Veldhoven, daar voor inzetten. Tolerant zijn naar elkaar toe, elkaar helpen en steunen als dat nodig is. En dat geldt ook voor onze houding naar de vluchtelingen die we in Veldhoven opvangen. Waar ze ook vandaan komen. Dat ze onze vrijheid en gastvrijheid mogen ervaren. Dan kunnen we echt spreken over vrijheid in verbondenheid.
En viert u morgen alstublieft onze vrijheid!

Fijn dat u hier vanavond was. Dank u wel.

Terug naar pagina Herdenkingen 4 mei en 17 september

Hoe tevreden bent u over deze pagina van de website?

Doe mee aan het onderzoek